Şans mı Yoksa Kader mi?
Hani bazı olağandışı durumlarda sorulur hep, şans mı yoksa kader mi diye. Yukarıdaki sözde olduğu gibi kaderinizi sizin yaptığınız seçimler belirler. Şans ise sizin seçiminiz dışında gelişen olaylardır. Ama şanslı olmanız nedeniyle başınızdan geçenler de sizin kaderinizdir.
Bazılarının bahanesidir. Kaderimde bu da varmış. Bu benim alın yazım. Ben ne yapabilirdim ki… gibi. Genelde olumsuz durumlarda söylensede bu tür sözler biz şöyle bir örnekle devam edelim.
Piyangodan ya da lotodan size para çıktığını düşünün. Şanlı olduğunuz için mi yoksa kaderiniz o olduğu için mi çıkmıştır o para? Genelde parayı kazana kişiye çok şanslısın denir. Ne demiştik yukarıda. Kaderinizi sizin yaptığınız seçimler belirler. Bir düşünelim. Lotodan para çıkması şans mı yoksa kader mi?
Öncelikler loto oynamak bir seçimdir. Oynamayabilrdiniz de, ama oynadınız. İlk seçiminizi yaptınız. Sonra lotoda işaretlediğiniz sayılar sizin seçiminizdir. Makinadan bile oynatsanız makinadan oynatmanız da sizin seçiminizdir. Biletinizi kaybedebilirdiniz fakat onu güvenli bir yerde saklamak yine sizin seçiminiz. Lotodan para çıktığında elinizdeki bileti yırtıp yırtmamakta sizin seçiminizdir. Lotodan aldığınız parayı aldıktan sonra başınıza gelenler yine tüm bu tercihlerinize bağlıdır.
Ya da diyelim ki bir markete gittiniz. Markette bilmem kaçıncı müşterisi olmanız sebebiyle size büyük hediyeler verdi. Tamamen sizin seçiminiz dışında gibi gözüksede o saatte o markette olmanız sizin seçiminizdir.
Bu yazıyı yazmak benim seçimim. Yazdığım için olumlu veya olumsuz eleştiri almak, bu yazının hiç okunmaması benim kaderimdir. Tıpkı bu yazıyı okumak ya da okumadan aşağıdaki resme bakmak sizin kaderiniz olduğu gibi. Herhalde bilgisayarınız fişe takılı değilken kendi kendine açılıp benim siteye girmemiş, bu sayfada sizin müdahaleniz olmadan açılmamıştır.
Peki böyleyken neden şans mı yoksa kader mi diye sorulur. Genelde tartışmalarda şans mı yoksa kader mi sorusunun cevabında pek uzlaşılamaz. Çünkü biryerde ikiside aynı şeydir. Birbirinden bağımsız değillerdir. Yapılan tartışmalarda da Kel Hasan mı? Yoksa Hasan kel mi? sorularının cevabı aranır aslında.
Kader, şans meselesi değildir, seçim meselesidir. Olması değil, başarılması gerekir.
William Jennings Bryan